بیوپسی مغز استخوان

مغز استخوان چیست؟ بافت نرم و ژلاتینی که مرکز استخوان ‌ها را پوشش می ‌دهد مغز استخوان نام دارد. مغز استخوان به دو صورت قرمز که شامل بافت‌ های میلوئیدی می‌شود و مغز استخوان زرد که شامل بافت چربی می‌شود، می‌ باشد. این مغز استخوان‌ ها غنی شده از مویرگ‌ ها و رگ‌ های خونی […]

فهرست مطالب

بیوپسی مغز استخوان

مغز استخوان چیست؟

بافت نرم و ژلاتینی که مرکز استخوان ‌ها را پوشش می ‌دهد مغز استخوان نام دارد. مغز استخوان به دو صورت قرمز که شامل بافت‌ های میلوئیدی می‌شود و مغز استخوان زرد که شامل بافت چربی می‌شود، می‌ باشد. این مغز استخوان‌ ها غنی شده از مویرگ‌ ها و رگ‌ های خونی هستند. میزان سلول خونی ساخته شده توسط مغز استخوان بیشتر از ۲۲۰ میلیارد در روز می باشد.

بیوپسی چیست؟

نوعی آزمایش پزشکی می‌ باشد که از طریق خارج کردن بافت‌ های مشکوک به سلول‌ های سرطانی و مورد آزمایش قرار دادن آن سلول ها صورت می ‌گیرد مشخص شود که آیا سلول‌ های مورد نظر از نوع سرطانی هستند و یا خیر.

بیوپسی مغز استخوان

بیوپسی مغز استخوان
بیوپسی مغز استخوان

بیوپسی مغز استخوان شامل نمونه برداری کردن از مغز استخوان می‌ باشد به این صورت که نمونه کوچک از بافت‌ های نرم موجود در مغز استخوان را خارج کرده و مورد بررسی و ارزیابی قرار می دهند. محلی که بیشتر سلول‌ های خونی مغز استخوان در آن ساخته می‌شود برای استفاده کردن جهت بیوپسی مغز استخوان مناسب است.

جهت انجام دادن این بیوپسی، سوزنی را وارد مغز استخوان کرده و نمونه‌ ای از بافت آن را خارج می کنند و سپس جهت انجام آزمایش به آزمایشگاه فرستاده و سلول‌ های آن مورد بررسی قرار می‌ گیرند.

استخوان افراد دارای دو قسمت جامد و مایع می‌ باشد. با خارج کردن بخش مایع آن به این عمل آسپیراسیون مغز استخوان گفته می‌شود و چنانچه اقدام به برداشتن قسمت جامد مغز استخوان کنند به آن بیوپسی مغز استخوان می‌ گویند.

برای انجام بیوپسی امکان دارد که فرد را بی‌حسی موضعی کرده تا که فرد هیچ گونه دردی را حس نکند. سپس بافت خارج شده را در زیر میکروسکوپ قرار می ‌دهند تا از لحاظ سرطانی و غیر سرطانی بود بررسی‌ های لازم انجام گیرد تا مشخص شود که آیا مقدار سلول خونی کافی تولید می‌شود یا خیر.

مطالعه بیشتر:  درمان واریس پا

دلیل انجام بیوپسی مغز استخوان

بیوپسی مغز استخوان را به دلایل زیر انجام می‌ دهند:

  • در صورتی که فرد بدون دلیل دچار کم خونی شده باشد یعنی میزان گلبول‌ های قرمز موجود در خون فرد کم باشد.
  • در صورت غیر طبیعی بودن میزان سلول‌ های خونی که در بدن وجود دارد از جمله گلبول‌ های قرمز خون، گلبول‌ های سفید خون و پلاکت‌ ها
  • در صورتی که فرد دچار کمبود آهن باشد.
  • در صورتی که فرد مبتلا به سرطان خون از نوع لنفوم و لوسمی باشد‌.
  • در صورتی که سرطان‌ ها تا مغز استخوان گسترش پیدا کرده باشد.
  • برای بررسی پاسخ به شیمی درمانی انجام شده برای فرد

عوارض انجام بیوپسی از مغز استخوان

عوارض ناشی از انجام این بیوپسی بسیار ناچیز است ولی مانند هر روش پزشکی انجام آن همراه با یک سری عوارض خواهد بود:

  • امکان به وجود آمدن خونریزی های طولانی مدت از محلی که بیوپسی انجام شده وجود دارد، مخصوصاً این خونریزی در افرادی که دارای پلاکت های پایین هستند زیادتر است.
  • امکان به وجود آمدن کبودی و یا وجود ناراحتی در محل بیوپسی وجود دارد.
  • ممکن است باعث ایجاد عفونت در محل بیوپسی گردد مخصوصاً افرادی که دارای سیستم ایمنی ضعیفی هستند بیشتر به این عارضه مبتلا می‌شوند.

عملکرد انجام بیوپسی

این بیوپسی را می‌ توان در بیمارستان و یا در مطب پزشک توسط متخصص سرطان و یا اختلالات خونی انجام داد. مدتی بین ۱۰ تا ۲۰ دقیقه برای انجام آن زمان لازم است. چنانچه انجام این بیوپسی با بی‌حسی و یا آرامبخش انجام گیرد باید مدت زمان را فرد استراحت کند و تحت مراقبت باشد تا علائم آن رفع گردد.

بیشتر مواقع این بیوپسی را از مغز استخوان لگن انجام می ‌دهند ولی در بعضی مواقع از استخوان سینه نیز برای انجام این بیوپسی استفاده می‌ کنند. ناحیه مورد نظر را با مواد ضدعفونی کننده تمیز کرده، سپس فرد را به شکم و یا به پهلو خوابانده و پارچه‌ ای را روی قسمت بدن فرد پهن کرده و فقط قسمت محل تزریق را باز نگه می دارند تا از آنجا بیوپسی را انجام دهند. برای انجام این بیوپسی از سوزن بزرگ برای جمع آوری هسته ای استفاده کرده و به وسیله آن نمونه را از مغز استخوان خارج می‌ کنند سپس محل بیوپسی را برای چند دقیقه فشار داده تا از خونریزی جلوگیری شود و بعد روی آن را پانسمان می‌ کنند.

مطالعه بیشتر:  شایع ترین بیماری های قلبی

کارهایی که پیش از انجام بیوپسی باید آنها را انجام داد

کارهایی که پیش از انجام بیوپسی باید آنها را انجام داد
کارهایی که پیش از انجام بیوپسی باید آنها را انجام داد
  • پزشک را در جریان دارو هایی که مصرف می ‌کنید قرار دهید.
  • در صورت داشتن اختلال در خونریزی باید پزشک خود را مطلع کنید.
  • در صورت داشتن هرگونه حساسیت به مواد بی‌ حسی باید پزشک خود را در جریان بگذارید.
  • در صورت باردار بودن باید پزشک اطلاع داشته باشد.
  • اضطراب دارید باید پزشک خود را از اضطراب مطلع کنید زیرا اضطراب باعث زیاد شدن درد می‌ گردد.
  • پیش از انجام نمونه برداری در مورد موارد زیر از پزشک خود اطلاعات لازم را به دست آورید:
  • از نام آزمایش و روش آن اطلاع لازم را پیدا کنید.
  • باید حتماً از دلیلی که پزشک انجام بیوپسی را تجویز کرده اطلاع داشته باشید.
  • از انجام بیوپسی چه نتایجی را باید انتظار داشت.
  • مزایا و خطراتی که انجام این نمونه برداری دارد را باید دانست.
  • کجا و چگونه قرار است نمونه برداری انجام گیرد.
  • بیوپسی توسط چه کسی صورت می ‌گیرد و میزان دانش و مهارت وی در این زمینه چقدر است.
  • آیا راه جایگزینی برای این عمل وجود دارد.
  • چنانچه بعد از انجام بیوپسی دچار عوارضی شدید باید آن را به چه کسی اطلاع دهید.
  • هزینه آزمایش چقدر خواهد بود.

آیا انجام نمونه برداری از مغز استخوان با درد همراه است؟

انجام این بیوپسی با درد زیادی همراه نیست و معمولاً فرد امکان دارد درد بسیار کم و یا متوسطی را تحمل کند. درد ناشی از بیوپسی بستگی به محل انجام آن و مدت زمان انجام آن دارد و چنان چه در کمتر از ۱۰ دقیقه انجام گیرد، فرد درد خیلی کمی را متحمل میشود.

مطالعه بیشتر:  بیوپسی ریه یا بافت برداری ریه چگونه انجام می شود؟

اگر بیمار دارای اضطراب زیادی باشد میزان درد وی از انجام بیوپسی افزایش پیدا می‌ کند و هرچه اضطراب فرد کمتر باشد درد ناشی از بیوپسی نیز کمتر می‌شود.

مراقبت‌ های بعد از انجام بیوپسی

  • در صورت انجام دادن بیوپسی با بی‌حسی، باید فرد ۱۰ الی ۱۵ دقیقه به پشت خوابیده تا از ایجاد فشار به محل بیوپسی جلوگیری شود.
  • محل بیوپسی باید تمیز و خوش نگه داشته شود.
  • دستورالعمل‌ هایی که پزشک برای حمام رفتن ارائه داده باید رعایت گردد.
  • تا یک روز بعد از انجام بیوپسی باید پانسمان را نگه داشت.
  • طبق آنچه پزشک تجویز کرده باید از مسکن استفاده کرد.
  • چه علائمی چون تب و لرز، تورم و قرمزی، وجود ترشح از محل انجام آزمایش و درد زیادی را داشتید حتماً سریعاً به پزشک خود مراجعه کنید.

آماده شدن جواب آزمایش بیوپسی مغز استخوان چقدر زمان می ‌برد؟

انجام دادن نمونه برداشته شده را به آزمایشگاه تحویل داده و توسط متخصصین موجود در آزمایشگاه مورد بررسی و آزمایش قرار گرفته و نتیجه را به پزشک ارائه می‌ دهند. به دست آمدن نتیجه نهایی حاصل از نمونه برداری مدت زمان چند روزه تا بیشتر از یک هفته لازم است تا نتیجه مشخص گردد. مشخص شدن نتیجه حاصل از آزمایش پزشک می‌تواند از رد و یا تایید تشخیصی که انجام داده مطمئن گردد و در صورت وجود بیماری روش درمانی مناسب را برای بیمار به کار گیرد.

دکتر محمد صادق کشمیری

دکتر محمد صادق کشمیری

من دکتر محمد صادق کشمیری متولد 20 اردیبهشت 1353 فوق تخصص قلب و عروق، متخصص داخلی و فلوشیپ اینترونشن کاردیولوژی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

dr-keshmiri.com
دکتر محمد صادق کشمیری

شاید برای شما مفید باشد

تماس با ما
ارتباط از طریق واتساپ
اینستاگرام دکتر