سرطان کبد چیست؟

سرطان کبد زمانی ایجاد میشود که سلول های موجود در کبد به صورت غیر طبیعی رشد و تکثیر کرده و موجب ایجاد توموری بدخیم (سرطانی) و یا خوش خیم (غیر سرطانی) می گردد.

علامت های سرطان کبد

این بیماری با یکسری علائم برای بیمار همراه است از جمله:

• داشتن حس درد در قسمت بالای سمت راست شکم و نزدیک به کتف راست فرد
• در صورت بزرگ شدن کبد که به هپاتومگالی معروف است‌ و کبد به شکل توده ای در زیر دنده های موجود در سمت راست فرد احساس میشود‌.
• متورم شدن شکم فرد و یا وجود نفخ در شکم که شبیه توده گسترش پیدا کرده است.
• داشتن یرقان که خود را به شکل زردی در پوست و چشم نشان می دهد.
• داشتن غده سرطانی در کبد
• داشتن میزان خستگی و ضعف زیاد در بدن
• کم شدن‌ ناگهانی وزن در فرد
• کم شدن‌ میزان اشتها در فرد به طوری که با خورن حجم کمی غذا احساس سیری کند.
• داشتن حس تهوع و استفراغ در صورتی که به دلیل وجود بیماری دیگری نباشد.
• داشتن تب در صورتی که به دلیل وجود بیماری دیگری نباشد.
• بزرگ شدن کبد فرد
• بزرگ شدن طحال در فرد که خود را به شکل وجود توده ای زیر دنده های سمت راست نشان می دهد.

این علائم هر چه بیماری پیشرفت داشته باشد شدید تر میشود و در صورت مشاهده ی آنها باید به پزشک و متخصص گوارش جهت بررسی و درمان مراجعه کنید.

در موارد خیلی کمی این امکان دارد که در اثر مبتلا شدن به سرطان اختلالی چون سندرم پارانئوپلاستیک (پارانئوپلاستیک سرطان کبد معرف است) در فرد به وجود بیاید. این اختلال دارای علائم زیر است:

• داشتن سطح بالایی از کلسیم خون که به هایپرکلسمی معروف است‌.
• داشتن سطح پایین قند خون که به هیپوگلیسمی معروف است‌.
• داشتن میزان گلبول قرمز زیاد که به اریتروسیتوز معروف است‌.
• داشتن میزان کلسترول بالا که به هایپر‌کلسترولمی‌ معروف است‌.
• بزرگ شدن سینه ی مردان که به ژنیکوماستی معروف است‌.
• کوچک شدن بیضه ی مردان

علت سرطان کبد

از علت های سرطان کبد می توان به سیروز کبدی اشاره کرد که این بیماری به دلیل بیماری هایی چون هپاتیت مزمن B و یا ویروس هپاتیت C ایجاد میشود.

می توان با پیشگیری کردن از ابتلا به هپاتیت خطر ابتلا به سرطان کبد را هم کم کرد.

به طور کلی علت ایجاد این بیماری در مراحل اولیه به دلایل زیر است:

• به دلیل وجود وراثت و ارثی بودن ابتلا به این بیماری
• به دلیل مصرف زیاد از حد الکل
• به دلیل وجود بیماری های عفونی چون هپاتیت B و C و هموکروماتوزیس

عوامل خطر زا که موجب افزایش میزان ابتلا به سرطان کبد میشود شامل موارد زیر است:

• سن، ابتلا به این بیماری دارای میانگین سنی ۶۳ سال می باشد.
• جنسیت افراد که در آن مردان بیشتر از زنان به این بیماری مبتلا میشوند‌‌.
• نژاد و قومیت که میزان ابتلا ی افراد در آمریکایی های آسیایی و همچنین جزایر اقیانوس آرام بیشتر است.
• چاق بودن و داشتن اضافه وزن
• مصرف بیش از حد الکل که موجب سیروز کبدی میشود.
• استفاده از سیگار و دخانیات
• استروئید های آنابولیک که به وسیله ی ورزشکاران برای مدت زمانی طولانی جهت عضله سازی استفاده میشود.
• آرسنیک که به وسیله ی مصرف آب آشامیدنی که آلوده است رخ می دهد.
• آفلاتوکسین ها که به مواد سمی گفته میشود که به وسیله ی یکسری قارچ ایجاد میشود که موجب آلودگی گندم ها، سویا، برنج و آجیل ها می گردد‌.
• در معرض مواد شیمیایی بودن چون وینیل کلرید و دی اکسید توریم
• داشتن سیروز کبدی که زمان آسیب دیدن سلول ها و تبدیل شدن به بافت اسکار ایجاد میشود.
• بیماری های متابولیک ارثی که باعث میشود فرد به سیروز مبتلا شود و شانس فرد را برای مبتلا شدن به سرطان بالا می برد‌.
• داشتن دیابت که خطر ابتلا به سرطان کبد را زیاد می کند‌.

روش های تشخیص سرطان کبد

روش های گوناگونی وجود دارد تا این بیماری را بتوان تشخیص داد از جمله:

• انجام سونوگرافی از کبد
• انجام آزمایش AFP که در آن اندازه ی پروتئین آلفا-فتوپروتئین مشخص میشود.
• انجام سی تی اسکن از کبد فرد
• آنژیوگرافی کردن از کبد فرد
• انجام دادن بیوپسی از کبد فرد

روش های درمان سرطان کبد

می توان با استفاده کردن از روش های زیر در جهت درمان این بیماری قدم برداشت:

• استفاده از دارو برای درمان
• جراحی کردن
• تزریق کردن الکل
• استفاده از امواج رادیویی برای تخریب کردن سلول های سرطانی
• به وجود آوردن آمبولی شیمیایی
• کرایوتراپی
• انجام پرتو درمانی
• انجام شیمی درمانی
• پیوند کردن کبد
• سورافنیب

چگونه می‌توان قبل از بروز علائم متوجه سرطان کبد شویم؟

برای تشخیص سرطان کبد پیش از بروز علائم، غربالگری منظم در افراد پرخطر اهمیت زیادی دارد.

افرادی که به هپاتیت B یا C مزمن، سیروز کبدی، کبد چرب پیشرفته یا سابقه خانوادگی سرطان کبد مبتلا هستند، باید به‌طور دوره‌ای تحت سونوگرافی کبد و آزمایش خون آلفافیتوپروتئین (AFP) قرار بگیرندT این بررسی‌ها می‌توانند تغییرات اولیه کبد را در مراحل بسیار زودرس شناسایی کنند , زمانی که هنوز بیمار هیچ علامت مشخصی ندارد و شانس درمان موثر بالاتر است.

علاوه بر غربالگری، پیگیری منظم آزمایش‌های عملکرد کبد و توجه به تغییرات تدریجی آن‌ها نقش مهمی در تشخیص زودهنگام دارد.

افزایش غیرطبیعی آنزیم‌های کبدی، تغییر در نتایج تصویربرداری یا رشد ضایعات کوچک کبدی در بررسی‌های دوره‌ای، می‌تواند زنگ خطر سرطان کبد باشد.

تشخیص زودهنگام معمولا از طریق ترکیب آزمایش خون، تصویربرداری‌های پیشرفته مانند CT یا MRI و در صورت نیاز نمونه‌برداری انجام می‌شود و می‌تواند از پیشرفت بیماری جلوگیری کند.

سخن پایانی

از آنجایی که این بیماری در مراحل اولیه خود را نشان نمی دهد و معمولا تومور ها زمانی که پیشرفت می کنند شناسایی می شوند و تست غربالگری مناسبی برای آن وجود ندارد بهتر است در صورت داشتن سوابق خانوادگی در ابتلا به این بیماری و داشتن دیگر فاکتورهای خطر زا با پزشک خود صحبت کنید تا خطر ابتلا به این بیماری را برای شما کمتر کند‌.

چنان چه علائمی که عنوان کردیم را در خود مشاهده کردید حتما به پزشک مراجعه کنید تا هر چه سریع تر علت را پیدا کرده و در صورت وجود سرطان در جهت درمان اقدامات لازم را به عمل آورد.